Redakcja KtoMaLek.pl
Zespół redakcyjny KtoMaLek.pl tworzą doświadczeni farmaceuci, którzy specjalizują się w różnych obszarach tematyki zdrowotnej. Doświadczenie zdobyte w zawodzie oraz wiedza uzyskana podczas studiów farmaceutycznych, pozwalają na tworzenie merytorycznych treści zgodnych z EBM (and. Evidence-based Medicine), opartych na rzetelnych źródłach — aktualnych badaniach naukowych, branżowych podręcznikach i książkach. Za praktyką podążają również pasja i niesłabnąca chęć do poszerzania wiedzy oraz dzielenia się nią z pacjentami. Dzięki temu użytkownicy otrzymują dostęp do ciekawych i angażujących materiałów edukacyjnych.

GIF: seria leku Ozzion wycofana z aptek
9 lipca 2021 r. na mocy decyzji Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego wycofano z obrotu na terenie całego kraju serię leku Ozzion, który stosuje się m.in. refluksowym zapaleniu przełyku. Co było przyczyną wycofania?

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie
Fenyloketonuria jest chorobą uwarunkowaną genetycznie. Co roku w Polsce rodzi się około 60 noworodków, u których diagnozuje się tę chorobę. Jakie są przyczyny fenyloketonurii? Jak wyglądają objawy choroby oraz proces jej leczenie?

GIF wycofuje serię leku Champix
7 lipca 2021 r. Główny Inspektorat Farmaceutyczny wydał decyzję wycofującą z obrotu na terenie całego kraju serię produktu leczniczego Champix, który pacjenci stosują w celu odzwyczajenia się od palenia papierosów. Co było przyczyną wycofania i której serii leku dotyczy decyzja GIF?

Endometrioza - przyczyny, objawy, leczenie
Dla wielu kobiet silny ból w przebiegu menstruacji to przykra codzienność. Okazuje się jednak, że tak silne dolegliwości mogą być objawem poważnej choroby – endometriozy. Na czym polega ta choroba, jakie są jej przyczyny i jak wygląda jej diagnostyka i leczenie?

Katar alergiczny - jak z nim walczyć?
Alergiczny nieżyt nosa (ANN), znany alergikom jako katar sienny, jest częstą przypadłością, występującą w okresie intensywnego pylenia roślin, choć wielu osobom towarzyszy przez cały rok. Jego objawy bywają mylone z katarem towarzyszącym przeziębieniu, jednak przyczyny obu tych dolegliwości są różne. Jak odróżnić objawy kataru alergicznego i jak z nim walczyć?

Bób właściwości odżywcze. Jak gotować bób?
Bób stanowi doskonałe uzupełnienie diety – zarówno pod kątem odżywczym jak i walorów smakowych. Wykorzystuje się go jako dodatek do dań lub spożywa jako samodzielny posiłek. Jakie właściwości odżywcze posiada bób? Jak prawidłowo gotować bób?

Laktator elektryczny czy ręczny? Na co zwrócić uwagę przy wyborze laktatora?
Jednym z dylematów, przed którymi stają przyszli rodzice podczas kompletowania wyprawki jest to, czy warto kupić laktator i czy aby na pewno będzie on konieczny. Pomimo dobrych chęci, początki karmienia piersią niestety często odbiegają od naszych oczekiwań. Czy warto mieć laktator w swojej szpitalnej torbie? Czy konieczny jest zakup laktatora elektrycznego?

Brom – właściwości i zastosowanie. Brom a potencja
Brom w organizmie człowieka wstępują w bardzo małej ilości – nie odgrywa zatem ważnej roli w jego procesach życiowych. Gdzie zatem pierwiastek ten znalazł zastosowanie? Jakie są właściwości bromu? Czy brom wpływa na potencję?

Gradówka (guzek na powiece) przyczyny powstawania, domowe sposoby leczenia. Czy gradówka jest groźna?
Zarówno jęczmień jak i gradówka są częstą dolegliwością pojawiającą się na powiece oka. Jest kilka przyczyn powodujących powstawanie zmian na powiece. Jednak czy gradówka jest dla nas groźna? Do jakiego specjalisty udać się gdy zauważymy zmianę? Jakie domowe sposoby można wykorzystać przy pojawieniu się gradówki?

Nowa lista leków refundowanych (lipiec 2021 r.)
Projekt lipcowej listy leków refundowanych został opublikowany 15 czerwca, a już 21 czerwca Ministerstwo Zdrowia opublikowało ten dokument w jego ostatecznym brzmieniu. Oznacza to, że od 1 lipca zacznie obowiązywać znowelizowany wykaz refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych.

Kalcytonina (CT) − czym jest? Normy kalcytoniny. Kalcytonina a rak rdzeniasty tarczycy
Kalcytonina (CT) to hormon biorący udział w regulacji poziomu wapnia i fosforu we krwi. Synteza kalcytoniny odbywa się w komórkach C tarczycy, a także przytarczyc i trzustki. W diagnostyce wykorzystywana jest głównie w rozpoznaniu raka rdzeniastego tarczycy. Jakie są normy kalcytoniny? O czym świadczy jej nadmierne stężenie w organizmie?

Od lipca mniejsze dostawy szczepionek Pfizer/BioNTech
Narodowy Program Szczepień przeciw COVID-19 trwa od kilku miesięcy, dzięki czemu na dzień 19 czerwca 2021 r. wykonano już blisko 26 milionów szczepień, a w pełni zaszczepionych jest już przeszło 10,7 miliona osób. Tempo szczepień będzie jednak niższe, gdyż od lipca do Polski trafiać będzie tygodniowo o około 1 milion mniej szczepionek koncernów Pfizer/BioNTech. Co to oznacza dla programu szczepień i osób, które chcą się zaszczepić?

Insulina – czym jest? Badania i normy. Jak podawać insulinę?
Insulina jest hormonem odpowiedzialnym za obniżenie poziomu glukozy we krwi. Jej nadmierne wahania mogą wskazywać na obecność niebezpiecznych chorób – insulinooporności lub cukrzycy. Kiedy zatem oznaczyć stężenie insuliny? Na czym polega insulinoterapia?

Morsowanie – jak zacząć, jak się przygotować? Czy morsowanie jest zdrowe?
Morsowanie jest aktywnością znaną od wieków, natomiast dopiero niedawno zaczęła być ona bardzo popularna. Morsowanie ma coraz więcej zwolenników, ale czy należy się do niego przygotować w specjalny sposób? Jakie choroby uniemożliwiają wykonywanie tej formy kąpieli wodnej?

Kasza gryczana – indeks glikemiczny. Właściwości kaszy gryczanej.
Kasza gryczana znana i wykorzystywana jest w różnych gałęziach przemysłu od setek lat. Ceniona zarówno za walory smakowe, bogactwo wartości odżywczych jak i wszechstronną użyteczność. Jakimi właściwościami charakteryzuje się kasza gryczana? Jaki jest indeks glikemiczny kaszy gryczanej?

2 serie leku Flutixon Neb wycofane
14 czerwca 2021 r. Główny Inspektorat Farmaceutyczny wydał decyzję o wycofaniu z obrotu produktu leczniczego Flutixon Neb – leku stosowanego w terapii astmy oskrzelowej. Co było przyczyną wycofania tego leku i których serii preparatu dotyczy decyzja GIF?

Testosteron – norma, rola, nadmiar i niedobór. Czy można podnieść poziom testosteronu?
Testosteron to hormon kojarzący się głównie z męskością, jednak jest to hormon płciowy konieczny do prawidłowego funkcjonowania organizmu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Działa na wielu płaszczyznach, a w artykule przyjrzymy mu się z męskiej strony. Czy wysoki poziom testosteronu zawsze dobrze świadczy o zdrowiu mężczyzny? Jakie są sposoby na podniesienie poziomu testosteronu?

Paraliż senny – co to? Czy paraliż senny jest groźny? Objawy, przyczyny, leczenie
Paraliż senny zwany również porażeniem przysennym występuje podczas zasypiania lub w momencie przechodzenia z fazy snu do fazy czuwania. Dotyka on około 50% społeczeństwa przynajmniej raz w ciągu życia. Chronicznie występuje u 3-6% ludzi. Czym jest paraliż senny? Jakie są przyczyny oraz objawy tej dolegliwości? Czy może być groźny? Do jakiego specjalisty udać się gdy mamy do czynienia z paraliżem sennym?

Kwas salicylowy – właściwości i zastosowanie
Kwas salicylowy to bioaktywna substancja pochodzenie roślinnego szeroko wykorzystywana w przemyśle farmaceutycznym oraz kosmetycznym. Znany i stosowany w leczeniu wielu chorób jest już od ponad 2 tysięcy lat. Jakimi zatem właściwościami charakteryzuje się ten kwas? Gdzie znalazł swoje zastosowanie kwas salicylowy?

Olej konopny – właściwości i zastosowanie. Kiedy stosować olej z konopi?
Lecznicze zastosowanie konopi zostało potwierdzone wieloma badaniami naukowymi. Jednym z produktów otrzymywanych z konopi jest olej. Jakie właściwości oraz zastosowanie wykazuje olej konopny? Kiedy stosować olej z konopi?

Kiszone buraki – właściwości i witaminy. Czy warto pić zakwas buraczany?
Kiszenie jest jedną z najstarszych metod konserwacji żywności, które oprócz zabezpieczenia produktu, prowadzi do powstawania dobroczynnych dla zdrowia składników. Zakwas buraczany to niesamowita skarbnica naturalnych antyoksydantów, różnych witamin oraz innych dobroczynnie wpływających na organizm substancji. Jakie są właściwości oraz jakie witaminy kryją się w kiszonych burakach? Czy warto pić zakwas buraczany? W jaki sposób szybko i prawidłowo przygotować zakwas buraczany?

Heterochromia (różnobarwne tęczówki) – przyczyny. Czy heterochromia jest groźna?
Jest to cecha występująca dość rzadko w populacji ludzkiej. Często można spotkać się z opinią, że ludzie z heterochromią uważani są za bardziej atrakcyjnych i wyjątkowych, dla niektórych zaś może być to defekt estetyczny, który próbują ukryć. Czym jest zatem heterochromia? Czy wymaga leczenia i czy może być groźna?

Pulsoksymetr – do czego służy i jaki wybrać? Jaka powinna być saturacja?
Pulsoksymetr jest niewielkim urządzeniem, za pomocą którego możemy zmierzyć takie parametry jak saturacja, tętno oraz perfuzja. Wskaźniki te pomagają w określeniu stanu zdrowia chorego, bywają przydatne również dla osób uprawiających sport. W artykule dowiesz się czym jest saturacja (SpO2%), tętno (PR BPM) i perfuzja (pI%), co określają te parametry, jakie są prawidłowe wartości i jaki pulsoksymetr wybrać.

Żel aloesowy – jak działa i jakie ma właściwości. Kiedy stosować żel aloesowy?
Aloes jest znaną i stosowaną na całym świecie rośliną, która wykazuje działania lecznicze oraz prozdrowotne. W miąższu aloesowym znajdziemy witaminy, minerały, aminokwasy, polisacharydy, enzymy oraz inne związki, mające dobroczynny wpływ na zdrowie człowieka. Jak działa żel aloesowy oraz jakie są jego właściwości? Kiedy stosować żel aloesowy?

Olejek z drzewa herbacianego – właściwości i zastosowanie
W dzisiejszych czasach coraz częściej napotykamy w społeczeństwie trend związany ze zdrowym stylem życia, powrotem do rzeczy naturalnych i ekologicznych. Sięgając po produkty jakie dała nam matka natura oczekujemy rezultatów równie skutecznych, a nawet lepszych od ich syntetycznych odpowiedników. Jedną z takich substancji jest olejek z drzewa herbacianego. Jakie właściwości skrywa ten drogocenny olejek i gdzie znalazł on swoje zastosowanie?

Przeciwciała tarczycowe - kiedy powstają, jakie są rodzaje?
Do autoimmunologicznego zapalenia tarczycy dochodzi za sprawą wielu złożonych czynników. Niektóre jesteśmy w stanie kontrolować, jednak większość z nich jest ściśle związana z genetyką na którą nie mamy wpływu. Dlaczego powstają przeciwciała upośledzające pracę tarczycy? Czy mamy wpływ na ich produkcję?

Niedoczynność tarczycy u dzieci
Niedoczynność tarczycy to jedno z najczęściej diagnozowanych schorzeń tego gruczołu. Ze względu na szereg niespecyficznych objawów jest trudna do rozpoznania, a nieleczona może prowadzić do poważnych powikłań.

Hashimoto a COVID-19
Pandemia koronawirusa trwa już ponad rok, ale wciąż pojawiają się nowe informacje dotyczące wpływu zakażenia SARS-CoV-2 na pacjentów cierpiących na choroby współistniejące. Jaki wpływ na osoby z Hashimoto ma infekcja SARS-CoV-2? Czy te osoby przechodzą zakażenie ciężej niż pozostali i czy istnieją przeciwwskazania do szczepienia osób z Hashimoto?

Hashimoto a brak okresu
Hashimoto jest chorobą tarczycy o podłożu autoimmunologicznym, której jednym z powikłań jest brak okresu. Choroba ta, coraz częściej diagnozowana jest u młodych osób, zwłaszcza kobiet, u których problemy z miesiączkowaniem są bardzo odczuwalne. Co jest powodem braku okresu przy Hashimoto? Jak przywrócić odpowiednie cykle menstruacyjne?

Uczucie zimna a choroby tarczycy
Wiele osób skarży się na ciągłe uczucie zimna. Większość z nich bagatelizuje objawy, nie przypisując im większego znaczenia. Czy słusznie? Okazuje się, że uczucie zimna może świadczyć o wielu chorobach, w tym tarczycy. Kiedy zatem wykonać odpowiednie badania i zgłosić się do lekarza?

Hashimoto a alkohol. Czy alkohol wpływa na działanie leków na tarczycę?
Hashimoto jest chorobą autoimmunologiczną tarczycy w wyniku której, gruczoł nie wytwarza wystarczającej ilości hormonów dla potrzeb organizmu. Jakie objawy towarzyszą tej chorobie? Czy osoby zmagające się z chorobą Hashimoto mogą spożywać alkohol? Czy wpływa on na działanie leków na tarczycę?

Problemy z tarczycą – objawy. Co powinno nas zaniepokoić?
Tarczyca mimo swoich niewielkich rozmiarów odgrywa jedną z głównych ról układu hormonalnego. Odpowiedzialna jest za produkcję hormonów, prawidłowy metabolizm oraz produkcję ciepła. Jakie są objawy problemów z tarczycą? Co powinno nas zaniepokoić i skłonić do dalszej diagnostyki?

Nowe zadania farmaceutów i projekt leków za 5 zł
Pandemia wymusiła wprowadzenie w życie nowych rozwiązań i kolejne zawody medyczne zostały dopuszczone do kwalifikowania oraz wykonywania szczepień. Miejmy nadzieję, że tak już pozostanie. W kwietniu pojawiły się też ważne projekty związane m.in. z lekami.

Przerost tarczycy – przyczyny, leczenie
Tarczyca jest gruczołem wydzielania wewnętrznego, który fizjologicznie nie jest widoczny ani wyczuwalny. Istnieją jednak sytuacje, kiedy dochodzi do przerostu tarczycy i pojawia się tzw. wole tarczycowe. Zazwyczaj przerost tarczycy postępuje latami i stwierdza się go przypadkowo podczas badania USG, dlatego istotna jest regularna kontrola tego gruczołu.

Nadciśnienie w oku - przyczyny i leczenie
Utrzymanie prawidłowych wartości ciśnienia jest niezwykle ważne z punktu widzenia naszego zdrowia. Nie chodzi wyłącznie o ciśnienie tętnicze mierzone przy pomocy ciśnieniomierza, ale również o ciśnienie w gałce ocznej. Nieprawidłowe ciśnienie w oku, podwyższone lub obniżone, może doprowadzić do pogorszenia samopoczucia i zaburzeń widzenia.

Zmiany na liście bezpłatnych leków dla Zasłużonych Honorowych Dawców Krwi
Krwiodawstwo w Polsce opiera się na bezpłatnym i dobrowolnym oddawaniu krwi, co oznacza, że krwiodawcy za oddaną krew i jej składniki nie otrzymują pieniędzy. Mogą jednak korzystać z różnych przywilejów i uprawnień, udzielanych przez instytucje państwowe i podmioty prywatne. Jednym z takich przywilejów jest możliwość otrzymania tańszych lub bezpłatnych leków. Od 26 maja lista bezpłatnych leków (lub dostępnych w obniżonej cenie) dla pacjentów z uprawnieniem ZK zostanie rozszerzona.

Których leków może zabraknąć w aptece? (maj 2021 r.)
Od kilku lat Ministerstwo Zdrowia tworzy tak zwaną listę antywywozową, na której znajdują się produkty lecznicze, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne, które zagrożone są brakiem dostępności na terenie naszego kraju. Lista ta jest regularnie aktualizowana, by skutecznie reagować na zmieniającą się sytuację na rynku i by zabezpieczyć dostęp pacjentów do potrzebnych farmaceutyków. Jak prezentuje się majowy wykaz względem marcowego?

GIF: Seria nafty destylowanej wycofana z obrotu
W środę 12 maja 2021 r. Główny Inspektorat Farmaceutyczny wydał decyzję, na mocy której wycofano z obrotu serię produkt leczniczy Petroleum D4. Co było przyczyną tej decyzji GIF i której serii leku ona dotyczy?

COVID-19: Skrócenie odstępu pomiędzy I i II dawką szczepionki
Po konsultacjach z Radą Medyczną rządzący podjęli decyzję o skróceniu okresu oczekiwania na drugą dawkę szczepionki. Decyzja ta dotyczy wszystkich szczepionek dwudawkowych stosowanych w Polsce. Na szybszy termin szczepienia będą mogli liczyć również ozdrowieńcy, a także osoby z niepełnosprawnością. Ponadto ruszają pilotażowe szczepienia pracowników w zakładach pracy.

Usunięcie tarczycy – wskazania, skutki, rekonwalescencja, leki
Tarczyca, odpowiadająca za prawidłowe funkcjonowanie wielu narządów oraz wydzielanie hormonów, stanowi jeden z najważniejszych gruczołów w naszym organizmie. Liczne choroby i zaburzenia z nią związane są bezpośrednim wskazaniem do kontroli lekarskiej. Niektóre sytuacje mogą wpłynąć na decyzję o usunięciu tarczycy, czyli konieczności wykonania zabiegu tyreoidektomii. Jakie są wskazania do usunięcia tarczycy? W jaki sposób pacjent powinien wspierać organizm po usunięciu tego gruczołu?

Jakie badania na tarczycę wykonywać?
Badania, które sprawdzają stan tarczycy można podzielić na kilka kategorii – inną diagnostykę wykonuje się w ramach profilaktyki, a inną w celu monitorowania leczenia. Jakie są symptomy, które powinny skłonić do badań na tarczycę? Czy bez skierowania od lekarza warto wykonywać rozszerzoną diagnostykę tarczycy?

Od 15 maja zniesienie obowiązku noszenia maseczek na świeżym powietrzu
Pod koniec kwietnia rządzący przedstawili harmonogram łagodzenia obostrzeń w maju. Jednym z najważniejszych punktów było zniesienie obowiązku noszenia maseczek na otwartej przestrzeni, co miało nastąpić w połowie maja. Wieczorem 6 maja zostało opublikowane rozporządzenie, które szczegółowo reguluje to zagadnienie.

Ciśnienie krwi – czym jest? Jakie jest prawidłowe ciśnienie krwi?
Na ogólny stan zdrowia wpływa wiele czynników – jednym z nich jest ciśnienie krwi. W codziennym życiu większość z nas nie zwraca szczególnej uwagi na jego wartości, aczkolwiek zbyt niskie lub zbyt wysokie ciśnienie krwi może skutkować pogorszeniem stanu zdrowia. Czym jest ciśnienie krwi? Jakie są prawidłowe wartości ciśnienia krwi?

Co nowego na liście leków refundowanych? (maj 2021 r.)
Na stronie Ministerstwa Zdrowia dostępna jest już majowa lista leków refundowanych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, która wejdzie w życie 1 maja. Jakie zmiany czekają pacjentów od przyszłego miesiąca? Za które leki zapłacą mniej, a do których trzeba będzie dopłacić więcej?

COVID-19: Harmonogram łagodzenia obostrzeń w maju
W ostatnich dniach mogliśmy zaobserwować spadek liczby zakażeń SARS-CoV-2. Choć sytuacja nadal jest poważna, najnowsze dane statystyczne dają nadzieję na to, że wkrótce będzie jeszcze lepiej i powoli będziemy mogli wracać do normalności. Mając to na uwadze, rządzący na porannej konferencji przedstawili harmonogram łagodzenia obostrzeń na maj.

Szczepienia przeciw COVID-19 w zakładach pracy
Podczas niedawnych konferencji prasowych rządzący informowali, że pracują nad rozwiązaniem umożliwiającym prowadzenie szczepień przeciwko COVID-19 w miejscach pracy. Na szczegóły trzeba było poczekać kilka tygodni, lecz dzisiaj już wiemy, że 4 maja ruszą zgłoszenia na szczepienia w miejscach pracy.

Prawidłowe tętno – jakie powinno być?
Dzięki pracy mięśnia sercowego krew tłoczona jest do wszystkich narządów ciała. To z jaką częstotliwością serce pompuje krew można określić za pomocą tętna. Zbyt szybka lub zbyt wolna praca mięśnia sercowego przekłada się na zmienne wartości pulsu. Jakie powinno być prawidłowe tętno? Jakie konsekwencje zdrowotne niosą za sobą nieprawidłowe jego wartości?

Złagodzenie obostrzeń dla części województw od 26 kwietnia
Rosnąca liczba osób zaszczepionych, a także wprowadzone kilka tygodni wcześniej restrykcje zaczynają przynosić widoczne efekty. W części województw można zaobserwować zdecydowany spadek liczby zakażeń SARS-CoV-2, dzięki czemu, zdaniem rządzących i ekspertów, możliwe jest złagodzenie części obostrzeń. Są jednak regiony, gdzie średnia dzienna liczba zakażeń nadal jest wysoka. Jakie zmiany czekają mieszkańców 11 województw od 26 kwietnia?

Nowelizacja harmonogramu szczepień przeciwko COVID-19
Zgodnie z wczorajszymi zapowiedziami dzisiaj (wtorek) w godzinach porannych odbyła się konferencja prasowa Michała Dworczyka, pełnomocnika rządu ds. narodowego programu szczepień. Podczas konferencji przedstawiono harmonogram rejestracji na szczepienia dla kolejnych roczników, począwszy od osób urodzonych w roku 1974. Jak teraz będzie przebiegać rejestracja?

Skierowania na szczepienia przeciw COVID-19 dla wszystkich?
W Polsce oraz innych krajach Unii Europejskiej trwają rejestracje terminów oraz szczepienia przeciwko COVID-19. Kolejne dostawy szczepionek do Polski dają nadzieję na przyspieszenie programu szczepień i zwiększenie poziomu wyszczepialności wśród dorosłej populacji. Z najnowszych zapowiedzi polskich władz wynika, że do 10 maja wszyscy Polacy będą mieli wystawione e-skierowania na szczepienie.