Matcha — czy jest zdrowa? Działanie i właściwości matchy. Jak pić tę zieloną herbatę?

Matcha — z czego jest i co zawiera?

Matcha to sproszkowana zielona herbata produkowana z liści krzewu Camellia sinensis. Na kilka tygodni przed zbiorami rośliny są zacieniane, co zwiększa zawartość chlorofilu oraz aminokwasów. Po zbiorze liście są suszone i mielone na drobny, intensywnie zielony proszek. Matcha jest bogata w takie składniki jak:

• katechiny (zwłaszcza EGCG);
• L-teaniny;
• kofeinę;
• chlorofil;
• witaminy (A, C, E, K);
• składniki mineralne — potas, żelazo.

Herbata matcha właściwości zdrowotne zawdzięcza wysokiej koncentracji substancji aktywnych. W przeciwieństwie do klasycznej zielonej herbaty, w przypadku matchy spożywamy całe liście, a nie tylko napar.

Jakie właściwości ma matcha i na co pomaga?

Najważniejsze właściwości zdrowotne matchy to:

• silne działanie antyoksydacyjne – ochrona komórek przed stresem oksydacyjnym;
• wsparcie koncentracji i pracy mózgu;
• poprawa wydolności organizmu;
• wsparcie odporności;
• regulacja poziomu cukru we krwi;
• wspomaganie metabolizmu.

Regularne picie matchy może wspierać organizm w walce z wolnymi rodnikami oraz procesami starzenia. Dzięki zawartości L-teaniny i kofeiny poprawia skupienie, ale bez gwałtownych skoków energii charakterystycznych dla kawy. Katechiny zawarte w matchy mogą wspierać proces spalania tkanki tłuszczowej oraz przyspieszać metabolizm, co ułatwia odchudzanie.

Czy matcha pobudza?

Tak, gdyż matcha zawiera kofeinę, jednak jej działanie jest łagodniejsze i bardziej stabilne niż kawy. To właśnie połączenie kofeiny z L-teaniną sprawia, że energia uwalnia się stopniowo, poprawiając koncentrację i redukując uczucie zmęczenia bez nadmiernej nerwowości. Dlatego działanie matchy określa się często jako „spokojne pobudzenie” – jeśli potrzebujesz energii do pracy umysłowej czy nauki matcha to świetny wybór!

Matcha — skutki uboczne i przeciwwskazania

Choć właściwości herbaty matcha są bardzo korzystne, należy wspomnieć również o możliwych zagrożeniach. Skutki uboczne mogą obejmować bezsenność, nadmierne pobudzenie, bóle głowy czy przyspieszone tętno – zwłaszcza przy nadmiernym spożyciu.

Istnieją także przeciwwskazania do spożywania matchy. Pamiętaj, by zachować szczególną  ostrożność, jeśli:

• masz nadciśnienie;
• cierpisz na zaburzenia lękowe;
• jesteś kobietą w ciąży lub karmisz piersią;
• masz niedobór żelaza.

Pewnie nasuwa Ci się pytanie, ile matchy dziennie można spożywać? Najczęściej rekomenduje się 1–2 porcje na dzień (około 1–2 gramy proszku na filiżankę, czyli mniej więcej pół łyżeczki).

Jak parzyć herbatę matcha?

Przygotowałem dla Ciebie krótką instrukcję parzenia matchy, zobacz:

• odmierz 1–2 g proszku i przesiej go przez sitko do miseczki;
• zalej 70–80 ml wody o temperaturze około 70–80°C (nie używaj wrzątku);
• ubij bambusową miotełką energicznymi ruchami w kształcie litery „M” lub „W”, aż powstanie delikatna pianka.

Jeśli nie masz tradycyjnej miotełki, możesz użyć spieniacza do mleka lub małej trzepaczki, choć efekt może być nieco inny. Zbyt wysoka temperatura może pogorszyć smak i obniżyć wartość odżywczą napoju. Odpowiednie parzenie pozwala zachować maksimum korzyści zdrowotnych. W przypadku napoju typu matcha latte właściwości zdrowotne zostają zachowane, jeśli najpierw przygotujemy klasyczną matchę z wodą, a dopiero później dodamy podgrzane mleko (najlepiej bez cukru). Dzięki temu proszek dokładnie się rozpuści, a napój będzie gładki i aromatyczny.

Matcha — podsumowanie

Czy matcha jest zdrowa? W większości przypadków tak. To bogate źródło przeciwutleniaczy, aminokwasów i naturalnej kofeiny. Jeśli zastanawiasz się, jakie właściwości zdrowotne ma matcha, odpowiedź brzmi: wspiera koncentrację, metabolizm, odporność oraz chroni komórki przed stresem oksydacyjnym. Matcha ma tak wiele właściwości prozdrowotnych dzięki unikalnej metodzie uprawy oraz temu, że spożywana jest jako sproszkowane całe liście. Pita z umiarem i odpowiednio przygotowana może być wartościowym elementem codziennej diety.

Dostępność poszukiwanych preparatów w aptekach w Twojej okolicy możesz sprawdzić w serwisie KtoMaLek.pl.

Bibliografia

1. Żuchnik O., Szydłowska J., Gładysz K., Kwiatkowski P., Szydłowski M., Kłos A., Kuczyńska B., Gieroba K., Czelej M., Król O. (2023). Spożycie zielonej herbaty — potencjalne korzyści zdrowotne. Journal of Education, 13(1), s. 229-234.
2. Borkowski M., Piszcz P., Głód B. (2016). Właściwości antyoksydacyjne herbaty Matcha. Camera Separatoria, 8(2), s. 55-64.

Autor