Szczepienie na kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) w aptece

Publikacja:
2026-08-14 15:01
Aktualizacja:
2026-10-07 12:30

Bądź na bieżąco z KtoMaLek.pl

Dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.
To szybki sposób, by nasze treści częściej trafiały prosto do Ciebie.

Bądź na bieżąco z KtoMaLek.pl

Dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.
To szybki sposób, by nasze treści częściej trafiały prosto do Ciebie.

Dodaj do preferowanych źródeł

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest ostrą chorobą wirusową, wywołaną przez zakażenie wirusem odkleszczowego zapalenia mózgu (ang. Tick-borne encephalitis virus, TBEV), a dokładniej jednym z trzech jego podtypów: zachodnioeuropejskim, syberyjskim lub dalekowschodnim. Źródłem infekcji najczęściej jest ukąszenie przez zakażonego kleszcza z rodzaju Ixodes spp. W Polsce każdego roku kilkaset osób choruje na KZM, najczęściej w północno-wschodnich rejonach kraju. U części pacjentów KZM przebiega łagodnie (tzw. faza zwiastunowa), a choroba ustępuje samoistnie, lecz gdy dojdzie do zajęcia ośrodkowego układu nerwowego, może rozwinąć się zapalenie rdzenia kręgowego, opon mózgowych lub zapalenie mózgu. Aby zapobiec chorobie, zaleca się stosowanie ochrony przeciwkleszczowej, a także przyjęcie szczepienia na KZM. Teraz można się zaszczepić także w aptece!

Artykuł rekomendowany przez:
Fiolki ze szczepionką na KZM.

Kto może się zaszczepić na KZM w aptece?

Szczepienie przeciwko kleszczowemu zapalaniu mózgu znajduje się w kalendarzu szczepień zalecanych, jest więc odpłatne. Osoby pełnoletnie mogą się zaszczepić na KZM w placówkach Podstawowej Opieki Zdrowotnej lub w aptekach, które realizują szczepienia na podstawie umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia.

Usługę szczepień w aptekach wykonują farmaceuci, którzy przeszli specjalistyczne szkolenie z zakresu wykonywania szczepień. Farmaceuta może wystawić receptę na wybraną szczepionkę na KZM, przeprowadzić kwalifikację pacjenta do szczepienia oraz wykonać iniekcję.

Szczepienie na kleszczowe zapalenie mózgu – istotne informacje

W polskich aptekach dostępne są dwie szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu dla dorosłych, w którym zastosowanym antygenem jest inaktywowany wirus kleszczowego zapalenia mózgu.

  • FSME-Immun: wersja dorosła jest zalecana (0,5 ml) osobom od 16. roku życia, a wersja Junior (0,25 ml) jest przeznaczona dla dzieci od 1. roku życia do 15 lat.
  • Encepur: wersja K jest dla dzieci od 1. do 11. roku życia, a wersja Adults dla młodzieży od 12. roku życia i dorosłych.

Aktualnie szczepienie na KZM jest szczepieniem zalecanym, a zatem odpłatnym – koszt szczepionki spoczywa na pacjencie.

Kiedy najlepiej szczepić się na KZM?

Zaleca się, aby cykl szczepień zakończyć wczesną wiosną (początek marca), aby być zabezpieczonym przez największą aktywnością kleszczy, którą w Polsce odnotowuje się w okresie od marca do końca listopada.

Ile dawek szczepionki na KZM trzeba przyjąć?

Podstawowy schemat szczepienia przeciwko KMZ obejmuje podanie 3 dawek szczepionki: pierwszej, drugiej 1-3 miesiące po pierwszej dawce i trzeciej dawki 5-12 miesięcy po drugiej dawce. Już po podaniu pierwszej dawki większość zaszczepionych osób wytwarza przeciwciała ochronne przeciw wirusowi TBEV. Po zrealizowaniu całego schematu szczepień odporność wynosi powyżej 95%.

Schemat przyspieszony (gdy potrzebna jest szybka ochrona):

  • FSME-Immun: 2. dawka może być podana już po 14 dniach od pierwszej.
  • Encepur: oferuje bardzo szybki schemat w dniach 0 – 7 – 21, co pozwala uzyskać odporność w najkrótszym czasie (przydatne w nagłych sytuacjach tuż przed sezonem). 

Aby utrzymać odporność poszczepienną przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu, konieczne jest przyjęcie dawek przypominających – pierwszą po 3 latach, a kolejne co 5 lat. W przypadku osób po 60 roku życia zaleca się podawanie dawki przypominającej szczepienia co 3 lata.

Czy szczepienie na KZM boli?

Podobnie do innych szczepień podanie szczepionki przeciw KZM może sprawiać pewien dyskomfort lub nieduży ból. Po szczepieniu może wystąpić łagodny odczyn poszczepienny w postaci bolesności i zaczerwienienia w miejscu wstrzyknięcia, bólu głowy, osłabienia i objawów grypopodobnych.

Szczepienie na KZM a choroby przewlekłe

Współwystępowanie chorób przewlekłych nie stanowi przeszkody do stosowania szczepień, a wręcz przeciwnie – jest wskazaniem do szczepienia się. Jeśli jednak chorujesz przewlekle i masz wątpliwości, czy przyjąć szczepionkę na KZM, omów ten problem ze swoim lekarzem.

Jak zaszczepić się na KZM w aptece?

Przyjęcie szczepionki przeciwko KZM to najskuteczniejsza forma profilaktyki kleszczowego zapalenia mózgu. Jeżeli chcesz zaszczepić się na KZM w aptece, możesz:

  • Udać się do apteki osobiście i na miejscu ustalić wszystkie szczegóły.
  • Zadzwonić do wybranej apteki i umówić termin szczepienia.
  • Załatwić wszystko online na KtoMaLek.pl – sprawdź, czy wybrana szczepionka jest dostępna w aptece i umów termin szczepienia przez system rezerwacyjny.

Autor

Redakcja ktomalek.pl - Zespół redakcyjny KtoMaLek.pl tworzą doświadczeni farmaceuci, którzy specjalizują się w różnych obszarach tematyki zdrowotnej. Doświadczenie zdobyte w zawodzie oraz wiedza uzyskana podczas studiów farmaceutycznych, pozwalają na tworzenie merytorycznych treści zgodnych z EBM (and. Evidence-based Medicine), opartych na rzetelnych źródłach — aktualnych badaniach naukowych, branżowych podręcznikach i książkach. Za praktyką podążają również pasja i niesłabnąca chęć do poszerzania wiedzy oraz dzielenia się nią z pacjentami. Dzięki temu użytkownicy otrzymują dostęp do ciekawych i angażujących materiałów edukacyjnych.

Zobacz wszystkie artykuły Redakcja ktomalek.pl

Wszystkie treści zamieszczone w Serwisie, w tym artykuły dotyczące tematyki medycznej, mają wyłącznie charakter informacyjny. Dokładamy starań, aby zawarte informacje były rzetelne, prawdziwe i kompletne, jednakże nie ponosimy odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o nie, w szczególności informacje te w żadnym wypadku nie mogą zastąpić wizyty u lekarza.

Kategorie:  Szczepienia

Bądź na bieżąco z KtoMaLek.pl

Dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.
To szybki sposób, by nasze treści częściej trafiały prosto do Ciebie.

Bądź na bieżąco z KtoMaLek.pl

Dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.
To szybki sposób, by nasze treści częściej trafiały prosto do Ciebie.

Dodaj do preferowanych źródeł

Więcej artykułów