Lokalizacja apteki – ktomalek

1. Wskaż,
gdzie jesteś

Wyszukiwanie leków online - ktomlek

2. Znajdź
potrzebny lek

Rezerwacja leków online - ktomalek

3. Zarezerwuj
on‑line

Odbiór leków w aptece - ktomalek

4. Odbierz
w aptece

Znajdź i zarezerwuj lek w najbliższej aptece!

Znajdź teraz najbliższe apteki

Witamina D3 – w czym jest? Gdzie ją znaleźć?

Materiał informacyjny

Redakcja KtoMaLek.pl 2021-10-27 14:50
Źródła witaminy D3 w diecie - ryby, nabiał, grzyby,

Witamina D to nie pojedynczy związek, a grupa steroidowych organicznych związków chemicznych rozpuszczalnych w tłuszczach, które odgrywają dużą rolę w szeregu procesów zachodzących w organizmie ludzkim. Składnik ten wywiera znaczący wpływ na metabolizm kości i wspiera odporność na choroby o różnorakim podłożu. Jakie są naturalne źródła witaminy D3 i jak uzupełnić ewentualny niedobór tego składnika? Sprawdź!

Czym jest witamina D3?

Witamina D w organizmie człowieka wykazuje wielokierunkowe działanie. Głównie reguluje gospodarkę wapniowo-fosforanową, w ramach czego stymuluje syntezę białka wiążącego wapń, reguluje absorpcję fosforu i zwiększa reabsorpcję wapnia w kanalikach nerkowych. Wszystko po to, by zapewnić prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego i prawidłową gęstość mineralną kości. Witamina D ponadto wspomaga wchłanianie wapnia, pobudza aktywność osteoblastów i odpowiada za utrzymanie prawidłowej mineralizacji kości1.

Spotkać się można z podziałem witaminy D na witaminę D2 i D3. Co to oznacza? Witamina D występuje w przyrodzie pod dwoma postaciami: ergokalcyferolu, nazywanego witaminą D2, i cholekalcyferolu, określanego witaminą D3. Różnice zauważyć można przede wszystkim w pochodzeniu obu tych form. Ergokalcyferol występuje w produktach pochodzenia roślinnego, z kolei cholekalcyferol obecny jest w produktach pochodzenia zwierzęcego2.

Naturalna witamina D3 może być pozyskiwana nie tylko z pożywienia, lecz także ze słońca. Słońce nazywane jest endogennym źródłem witaminy D i uznawane jest za najbardziej wydajne. Witamina jest syntetyzowana w skórze na skutek ekspozycji na promienie słoneczne3. Niestety możliwość pozyskiwania witaminy D ze słońca ze względu na klimat, w jakim żyjemy, jest dość ograniczona.

Gdzie jest witamina D3? Podpowiadamy!

Naturalnym źródłem witaminy D jest endogenna synteza w skórze, która jest w stanie dostarczyć nawet 90% tej witaminy. Powstaje ona pod wpływem promieniowania UVB pochodzącego ze słońca4. Produkowana w skórze witamina D jest później kumulowana w tkance tłuszczowej i w razie konieczności uwalniana do krwiobiegu5.

O tym, ile witaminy D uda się pozyskać ze słońca, decyduje szereg czynników, w tym m.in. szerokość geograficzna, pora roku oraz pora dnia, a także czynniki indywidualne, np. karnacja skóry, masa ciała i ilość tkanki tłuszczowe6. Dlatego synteza w skórze nie zawsze jest w stanie pokryć zapotrzebowanie organizmu na witaminę D. Powodem tego może być choćby niedostateczna ekspozycja na słońce, osłanianie ciała ubraniem czy stosowanie kosmetyków z filtrem ochronnym, który pochłania promieniowanie UVB7.

Są jeszcze egzogenne źródła witaminy D. Stanowią je pokarmy takie jak: jaja, produkty mleczne, tłuste ryby czy olej z wątroby tuńczyka lub wieloryba8. Witamina D występuje także w grzybach i drożdżach. Na rynku dostępne są produkty specjalne wzbogacane w witaminę D, np. produkty mleczne lub płatki śniadaniowe. Niestety dieta nie dostarcza organizmowi zbyt dużych ilości witaminy D. Dziennie jest w stanie zapewnić od 100 do 200 IU witaminy D, co pokrywa jedynie 10-20% całego zapotrzebowania9.

Naturalna witamina D3

W niewielkim stopniu poziom witaminy D3 w organizmie zależy od diety. Produkty żywieniowe bogate w ten składnik są łatwo dostępne, dlatego warto wprowadzić je na stałe do swojego jadłospisu. Dowiedz się, gdzie występuje witamina D3 i postaraj się sięgać po te produkty jak najczęściej.

Ryby

Jednym z ważnych źródeł witaminy D3 są ryby. Najlepiej tłuste, jak węgorz, łosoś, śledź, makrela czy sardynki. Duże jej pokłady dostarczają także tłuszcze rybne, np. olej z wątroby dorsza i tuńczyka10. Niestety badania pokazują, że jako społeczeństwo spożywamy stosunkowo mało ryb. Pokrywają one jedynie 2% zapotrzebowania na witaminę D. Powinniśmy brać przykład z Norwegów, którzy jak wynika z badania Survey in Europe on Nutrition an Elderly — a Concerted Action (SENECA), mają najwyższe stężenie witaminy D w Europie, najprawdopodobniej właśnie za sprawą częstego jedzenia ryb11.

Polacy nieco więcej spożywają za to tłuszczy, które są w stanie dostarczyć nam tego składnika nawet w 37%. Warto w tym miejscu również wspomnieć, że tłuszcze usprawniają wchłanianie witaminy D, dlatego ich obecność w diecie jest obowiązkowa12.

Grzyby

W społeczeństwie istnieje błędne przekonanie, że grzyby nie mają żadnych wartości odżywczych, a w rzeczywistości wcale tak nie jest. Zawierają one cenną dla naszego zdrowia witaminę D. Wszystko za sprawą światła słonecznego lub sztucznego w zakresie UV, które działając na grzyba, przyczynia się do przekształcenia obecnego w nich ergosterolu w ergokalcyferol, tj. witaminę D213.

Nie każda część grzyba jest tak samo cenna z punktu widzenia zawartości witaminy D2. Największe jej pokłady zazwyczaj znajdują się w częściach wyeksponowanych na działanie promieni słonecznych, czyli głównie kapeluszu. Są od tego jednak wyjątki, a jednym z nich jest pieprznik jadalny, który ma podobne ilości witaminy D2 w kapeluszu, co i nóżce14.

Nabiał

Nabiał jest świetnym źródłem witaminy D3, szczególnie tłuste produkty, jak sery żółte, jaja czy masło. W zależności od prawa obowiązującego w danym regionie niektóre pokarmy mogą być dodatkowo wzbogacane w witaminę D3. Zwykle jest ona dodawana do mleka zwykłego i modyfikowanego, a także jogurtów czy sera żółtego15. Dlatego właśnie mówi się, że dzieci powinny pić jak najwięcej mleka i jeść produkty mleczne. Witamina D3 w ich przypadku jest szczególnie ważna, gdyż warunkuje prawidłowy wzrost kości i ich mineralizację. Wraz z wiekiem stężenie witaminy D3 w organizmie maleje, a jednym z powodów tego zjawiska może być to, że dorośli spożywają mniej mleka i jego pochodnych niż dzieci16.

Leki i suplementy z witaminą D3

Poza słońcem i produktami spożywczymi bogatymi w witaminę D3 możemy pozyskiwać ją z leków, takich jak Vigalex lub suplementów diety. Po zewnętrzne źródło warto sięgać w ramach profilaktyki niedoborów tego składnika. Suplementacja zalecana jest głównie noworodkom i niemowlętom. Powodem tego jest niewystarczająca ilość witaminy D3 w mleku matki, przez co samo jego spożycie nie jest w stanie zapewnić właściwego stężenia tej substancji w organizmie, w którym kościec dopiero się kształtuje. Rekomendowana dawka witaminy D to 400 IU.

Suplementację powinny rozważyć także osoby po 50. roku życia. Właściwa dawka w ich przypadku to 700-1000 IU na dobę17.

Należy jednak pamiętać, że suplement diety nie może być stosowany jako substytut (zamiennik) zróżnicowanej diety. Dla zdrowia ważna jest zróżnicowana dieta oraz zdrowy tryb życia.

Dlaczego warto przyjmować witaminę D3, czyli o niedoborach witaminy D3 w organizmie

Niewielka zawartość ryb, mleka i produktów mlecznych w diecie, a także rzadkie korzystanie z kąpieli słonecznych może prowadzić do niedoborów witaminy D3 w organizmie. Trzeba mieć świadomość, że jest to stan groźny dla zdrowia. Niedostateczna ilość tej witaminy może stać się bezpośrednią przyczyną krzywicy u małych dzieci, z kolei u dorosłych może doprowadzić do rozwoju osteoporozy. To jeszcze nie wszystko. W przypadku niedoborów witaminy D3 z czasem siła mięśni słabnie, zaczynają się problemy z chodzeniem i odczuwane są bolesne skurcze. Zwiększa się też ryzyko rozwoju chorób krążenia, zapalnych i autoimmunologicznych, a także cukrzycy i nowotworów. Dlatego tak ważne jest, aby świadomie troszczyć się o poziom witaminy D3 w organizmie. O poradę w kwestii diety czy suplementacji warto zapytać lekarza.

Przed użyciem zapoznaj się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczącedziałań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.

Vigalex® Bio (1000 IU): Jedna tabletka zawiera 10 mg cholekalcyferolu, proszku, co odpowiada 0,025 mg (1000 IU) cholekalcyferolu (witaminy D3). Vigalex® Forte (2000 IU): Jedna tabletka zawiera 20 mg cholekalcyferolu, proszku, co odpowiada 0,05 mg (2000 IU) cholekalcyferolu (witaminy D3). Wskazania do stosowania: Zapobieganie krzywicy i osteomalacji u dzieci i dorosłych, profilaktyka niedoboru witaminy D u kobiet planujących ciążę, w ciąży i karmiących piersiąw porozumieniu z lekarzem, zapobieganie niedoborowi witaminy D u dzieci i dorosłych, leczenie wspomagające osteoporozy u dorosłych. Przeciwwskazania: nadwrażliwość na substancję czynną (cholekalcyferol) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, hiperkalcemia i (lub) hiperkalciuria, kamica nerkowa i (lub) ciężka niewydolność nerek, rzekoma niedoczynność przytarczyc (zapotrzebowanie na witaminę D może być obniżone z powodu okresów prawidłowej wrażliwości na tę witaminę, prowadzących do przedawkowania). W tym przypadku dostępne są pochodne witaminy D łatwiejsze do kontrolowania. Podmiot odpowiedzialny: Biofarm Sp. z o.o., ul. Wałbrzyska 13, 60-198 Poznań.

Vigalex® Max (4000 IU): Jedna tabletka zawiera 40 mg cholekalcyferolu, proszku, co odpowiada 0,1 mg cholekalcyferolu (witaminy D3). Wskazania do stosowania: Profilaktyka niedoboru witaminy D i stanów wynikających z niedoboru witaminy D (np. osteomalacja, osteoporoza) u dorosłych z otyłością (wskaźnik masy ciała [ang. body mass index, BMI] ≥ 30 kg/m2 pc.) Przeciwwskazania: nadwrażliwość na substancję czynną (cholekalcyferol) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, hiperkalcemia i (lub) hiperkalciuria, kamica nerkowa i (lub) ciężka niewydolność nerek, rzekoma niedoczynność przytarczyc (zapotrzebowanie na witaminę D może być obniżone z powodu okresów prawidłowej wrażliwości na tę witaminę, prowadzących do przedawkowania). W tym przypadku dostępne są pochodne witaminy D łatwiejsze do kontrolowania. Dzieci i młodzież w wieku poniżej 18 lat. Podmiot odpowiedzialny: Biofarm Sp. z o.o., ul. Wałbrzyska 13, 60-198 Poznań.

 

1. Dittfeld A., Gwizdek K., Koszowska A. i in., Wielokierunkowe działanie witaminy D, ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIENSIS 2014, 68, 1, 48.
2. Dittfeld A., Gwizdek K., Koszowska A. i in., Wielokierunkowe działanie witaminy D, ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIENSIS 2014, 68, 1, 48.
3. Olędzka R., Witamina D w świetle badań ostatnich lat, BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. – XLVI, 2013, 2, 122.
4. Grygiel-Górniak, Puszczewicz M., Witamina D – nowe spojrzenie w medycynie i reumatologii, Postepy Hig Med Dosw (online), 2014; 68: 359-368, 364.
5. Napiórkowska L., Franek E., Rola oznaczania witaminy D w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2009, tom 6, nr 4, 206.
6. Dittfeld A., Gwizdek K., Koszowska A. i in., Wielokierunkowe działanie witaminy D, ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIENSIS 2014, 68, 1, 48.
7. Napiórkowska L., Franek E., Rola oznaczania witaminy D w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2009, tom 6, nr 4, 206.
8. Kaźmierska B., Witamina D – rola i znaczenie dla organizmu, Praca poglądowa w ramach specjalizacji z farmacji aptecznej.
9. Olędzka R., Witamina D w świetle badań ostatnich lat, BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. – XLVI, 2013, 2, 122.
10. Grygiel-Górniak B., Pawlak-Buś K., Leszczyński P., Sposób żywienia zapewniający optymalną podaż wapnia i witaminy D3, Przegląd menopauzalny 6/2012, 504.
11. Napiórkowska L., Franek E., Rola oznaczania witaminy D w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2009, tom 6, nr 4, 206.
12. Dittfeld A., Gwizdek K., Koszowska A. i in., Wielokierunkowe działanie witaminy D, ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIENSIS 2014, 68, 1, 48.
13. Kochan Z., Jędrzejewska K., Karbowska J., Witamina D w grzybach jadalnych – biosynteza, zawartość, biodostępność i znaczenie w żywieniu, Postępy Hig Med Dosw (online), 2019; 73: 662.
14. Kochan Z., Jędrzejewska K., Karbowska J., Witamina D w grzybach jadalnych – biosynteza, zawartość, biodostępność i znaczenie w żywieniu, Postępy Hig Med Dosw (online), 2019; 73: 666.
15. Kiely M., Witamina D u małych dzieci, Neste Nutrition Institute, 2019, 6.
16. Kiely M., Witamina D u małych dzieci, Neste Nutrition Institute, 2019, 8.
17. Napiórkowska L., Franek E., Rola oznaczania witaminy D w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2009, tom 6, nr 4, 209.

Bibliografia:

  1. Dittfeld A., Gwizdek K., Koszowska A. i in., Wielokierunkowe działanie witaminy D, ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIENSIS 2014, 68, 1.
  2. Olędzka R., Witamina D w świetle badań ostatnich lat, BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. – XLVI, 2013, 2.
  3. Napiórkowska L., Franek E., Rola oznaczania witaminy D w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2009, tom 6, nr 4.
  4. Grygiel-Górniak, Puszczewicz M., Witamina D – nowe spojrzenie w medycynie i reumatologii, Postepy Hig Med Dosw (online), 2014; 68: 359-368.
  5. Kaźmierska B., Witamina D – rola i znaczenie dla organizmu, Praca poglądowa w ramach specjalizacji z farmacji aptecznej.
  6. Grygiel-Górniak B., Pawlak-Buś K., Leszczyński P., Sposób żywienia zapewniający optymalną podaż wapnia i witaminy D3, Przegląd menopauzalny 6/2012.
  7. Kochan Z., Jędrzejewska K., Karbowska J., Witamina D w grzybach jadalnych – biosynteza, zawartość, biodostępność i znaczenie w żywieniu, Postępy Hig Med Dosw (online), 2019; 73.
  8. Kiely M., Witamina D u małych dzieci, Neste Nutrition Institute, 2019.

Wszystkie treści zamieszczone w Serwisie, w tym artykuły dotyczące tematyki medycznej, mają wyłącznie charakter informacyjny. Dokładamy starań, aby zawarte informacje były rzetelne, prawdziwe i kompletne, jednakże nie ponosimy odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o nie, w szczególności informacje te w żadnym wypadku nie mogą zastąpić wizyty u lekarza.

Więcej artykułów